การทดลอง : วิเคราะห์องค์ประกอบของดิน

ในดินจะประกอบไปด้วยอนุภาคที่มีขนาดแตกต่างกัน ซึ่งเป็นผลมาจากการที่ดินมีองค์ประกอบที่มีความหลากหลาย การทดลองนี้จะเป็นการทดลองอย่างง่ายเพื่อจะแนกส่วนประกอบที่อยู่ในดินด้วยวิธีการอย่างง่าย

อุปกรณ์

  1. ขวดน้ำพลาสติกใส
  2. พลั่วตักดิน
  3. ไม้บรรทัด

การดำเนินกิจกรรม

  1. วางขวดใช้นิ่งแล้ววัดความหนาของชั้นตะกอนดังนี้
  2. ใส่น้ำจนเกือบเต็มขวด ปิดฝาขวดแล้วเขย่าขวดอย่างต่อเนื่องเป็นเวลา 3 นาที เพื่อให้น้ำซึมเข้าสู่องค์ประกอบของดิน
  3. ให้ผู้ทำกิจกรรมใส่น้ำลงในกระบอกใส่ดินประมาณครึ่งขวด จากนั้นจึงปิดฝาขวดแล้วเขย่าให้ก้อนดินกระจายตัว แล้วทดลองอธิบายชั้นของดินและน้ำที่ปรากฏ
  4. ให้ผู้ทดลองไปขุดดินจากสนาม แล้วนำดินตัวอย่างจากพื้นที่ใส่ลงในกระบอกใส (ควรให้ผู้ทำกิจกรรมเลือกดินด้วยตนเอง เพื่อให้เข้าใจถึงสภาพของดิน) ให้มีความสูงประมาณ 1/3 ของขวด
  5. ปิดฝาขวดแล้วเขย่าให้ตัวอย่างดินในขวดผสมกัน  แล้ววางขวดให้นิ่งบนพื้นราบ จากนั้นทำการวัดความสูงของชั้นตะกอนและบันทึกผลที่ได้ ดังนี้
    1. เมื่อเวลาผ่านไป 40 วินาที  กำหนดความสูงเป็น A
    2. เมื่อเวลาผ่านไป 30 นาที    กำหนดความสูงเป็น B
    3. เมื่อเวลาผ่านไป 24 ชั่วโมง กำหนดความสูงเป็น C
  6. จากนั้น ให้ผู้ทดลองจำแนกองค์ประกอบของดินโดยการวิเคราะห์จากความหนาของชั้นตะกอนในแต่ละช่วงเวลา ดังนี้
    • C-B คือ ชั้นของดินเหนียว
    • B-A คือ ชั้นของตะกอนดิน
    • A คือ ชั้นของกรวดและทราย
      (สามารถใช้ตะแกรงขนาด 2 มม. เพื่อจำแนกกรวดและทรายออกจากกันได้)
  7. จากผลการทดลองที่ได้ สามารถคำนวณหาร้อยละ (%) ขององค์ประกอบของดินตัวอย่างได้
  8. ดลองซ้ำจากดินที่นำมาจากพื้นที่ที่แตกต่างกัน เช่น สนามหญ้า ริมถนน ใต้ต้นไม้ เพื่อศึกษาความแตกต่างขององค์ประกอบของดินที่แตกต่างกัน แล้วอภิปรายผล

การอภิปรายผล

  • ให้ผู้ทดลองอภิปรายเกี่ยวกับร้อยละของแต่ละองค์ประกอบของดิน ว่าเหตใดบางพื้นที่จึงมีตะกอนดิน หรืออินทรีย์วัตถุมากกว่าบางพื้นที่
  • ให้ผู้ทดลองอภิปรายถุงความเหมาะสมของดินต่อการนำไปใช้ประโยชน์ด้านต่างๆ เช่น การปลูกพืช การก่อสร้าง เป็นต้น
Share Button

Post Author: Admin